Kolumna Wolności

20 lutego 2026 r. nasze miasto stało się miejscem wyjątkowej uroczystości patriotycznej. W sercu miasta, w parku miejskim nieopodal Rynku i murów obronnych odsłonięto Kolumnę Wolności – monument, który nie tylko upamiętnia polską drogę do niepodległości, ale zastępuje dawny symbol sowieckiej dominacji.

Duchowy i patriotyczny początek obchodów

Uroczystości zainaugurowano o godzinie 10:00 mszą świętą w kościele parafialnym pw. Narodzenia NMP w Głubczycach. Eucharystii w intencji Ojczyzny przewodniczył bp Rudolf Pierskała. Po nabożeństwie uczestnicy w uroczystym przemarszu udali się do parku miejskiego przy skrzyżowaniu ul. Garbarskiej i ul. Pocztowej, gdzie w samo południe rozpoczęły się główne obchody.

Podniosły charakter wydarzenia podkreśliła obecność wojskowej asysty honorowej Kompanii Honorowej 10 Opolskiej Brygady Logistycznej pod dowództwem kpt. Mateusza Bojczuka oraz Orkiestry Wojskowej z Bytomia. Meldunek o gotowości pododdziałów odebrał gen. bryg. Mieczysław Spychalski.

Podczas uroczystości odczytano list okolicznościowy prezydenta RP Karola Nawrockiego. Prezydent podkreślił, że odsłonięcie Kolumny Wolności jest aktem suwerenności Polaków, który nadaje temu miejscu właściwy, polski sens.

Ważny głos zabrał również zastępca prezesa IPN, dr hab. Karol Polejowski. Nazwał on nowy monument znakiem zmiany w przestrzeni publicznej i sprawiedliwością moralną wobec bohaterów narodowych. Zwrócił się także z apelem do innych samorządów o odwagę w zrywaniu z reliktami „rosyjskiego miru”.

Symbolika i architektura Kolumny Wolności

Nowy pomnik, sfinansowany przez Instytut Pamięci Narodowej, wyróżnia się klasyczną formą nawiązując do wzorów rzymskich. Projekt Krzysztofa Pęskiego nawiązuje do starożytnych rzymskich kolumn triumfalnych. Na szczycie kolumny znajduje się heraldyczny orzeł w koronie. Na cokole wyryto słowa Jana Ignacego Paderewskiego oraz gen. Władysława Andersa. Pomysłodawczynią upamiętnienia była dr Barbara Piechaczek, dyrektor Powiatowego Muzeum Ziemi Głubczyckiej.

Przemówienie Burmistrza Głubczyc

Burmistrz Adam Krupa w swoim wystąpieniu połączył symbolikę nowej kolumny z przesłaniem Jana Pawła II: „Wolność jest człowiekowi dana i zadana”. Przywołał również postać gen. Andersa, przypominając jego wezwanie do jedności ponad podziałami w pracy dla bezpieczeństwa kraju. Burmistrz wspomniał także o „Hymnie do miłości ojczyzny” biskupa Ignacego Krasickiego, cytując słowa o wolności jako tarczy Polaków.

Uroczystość zakończyła się aktem poświęcenia pomnika, salwą honorową oraz ceremonią złożenia wieńców.

KONTEKST

Od apelu prezesa IPN z marca 2022 r. o konieczności usunięcia z polskiej przestrzeni publicznej obiektów sowieckiej propagandy w województwie opolskim usunięto pięć takich obiektów (Brzeg, Byczyna, Folwark, dwa w Głubczycach).

27 października 2022 r. równocześnie w czterech miejscowościach: Głubczycach i Byczynie (woj. opolskie), Bobolicach (woj. zachodniopomorskie) oraz niedaleko Staszowa (woj. świętokrzyskie) odbył się demontaż czterech sowieckich obiektów propagandowych.

„Pomnik Wdzięczności Armii Czerwonej” w Głubczycach został wzniesiony w 1945 r. w parku miejskim. Upamiętniał czerwonoarmistów poległych na terenie powiatu głubczyckiego. Obelisk, z figurą żołnierza sowieckiego z pistoletem maszynowym, umieszczono na cokole dawnej Kolumny Zwycięstwa, upamiętniającej zwycięstwo armii pruskiej w wojnach w latach: 1864 (z Danią), 1866 (z Austrią) i 1870–1871 (z Francją). Wzniesiono ją w 1882 r. według projektu Carla Lüdecke.

W dolnej części cokołu była umieszczona tablica z napisem: „Cześć i chwała żołnierzom Armii Radzieckiej poległym za wyzwolenie Ziemi Głubczyckiej – Głubczyce”. Rozbiórka pomnika w Głubczycach objęła demontaż obelisku i sowieckiego żołnierza. Zabytkowy cokół zachowano.

Postulat demontażu obiektu w Głubczycach zgłosiła ówczesnemu prezesowi IPN, dr. Karolowi Nawrockiemu, Elżbieta Słodkowska, radna Gminy Głubczyce, podczas rozbiórki sowieckiego obiektu propagandowego w miejscowości Folwark (23 marca 2022 r., gmina Prószków, woj. opolskie).

Koncepcja nowego upamiętnienia Kolumny Wolności została zaproponowana przez dr Barbarę Piechaczek, dyrektor Powiatowego Muzeum Ziemi Głubczyckiej.

Źródło: IPN